Kadınlar bilişime erişimde daha fazla engelle karşılaşıyor
Bilişimde ve eğitimde fırsat eşitliğini güçlendirmek amacıyla kurulan Bilişime ve Eğitime Erişim Vakfı (BEEV), 8 Mart Dünya Kadınlar Günü vesilesiyle Veri Enstitüsü iş birliğiyle hazırladığı teknolojiye erişim ve dijital beceriler odaklı araştırmasının bulgularını paylaştı. Araştırma, kadınların dijital becerilerini geliştirme konusunda yüksek motivasyona sahip olmalarına rağmen teknolojiye erişimde erkeklere kıyasla daha fazla ekonomik engelle karşılaştığını ortaya koydu.
Dijitalleşmenin eğitimden istihdama kadar hayatın her alanında belirleyici hale geldiği günümüzde, teknolojiye erişim fırsat eşitliğinin temel unsurlarından biri olarak öne çıkıyor. BEEV ve Veri Enstitüsü iş birliğiyle hazırlanan araştırma, kadınların dijital dünyaya katılım konusunda güçlü bir istek ve farkındalığa sahip olduğunu ancak erişim imkanları açısından erkeklere kıyasla daha dezavantajlı bir konumda kaldığını gösteriyor.
Kadınların yüzde 82’si bilişim teknolojilerine eşit erişimin eğitimde fırsat eşitliği için temel bir hak olduğunu belirtirken, teknolojiye erişimi doğrudan bir eğitim hakkı olarak gören kadınların oranı yüzde 48 ile erkeklerin (yüzde 40) üzerinde yer alıyor. Teknolojiye erişimi aynı zamanda ekonomik bir hak olarak değerlendiren kadınların oranı ise yüzde 19 ile erkeklerin (yüzde 6) üç katından fazla seviyeye ulaşıyor.
Kadınların cihaz yenileme imkânı erkeklere göre daha sınırlı
Araştırmaya göre, teknolojik cihazını kısa sürede yenileyebileceğini belirten kadınların oranı yüzde 45’te kalırken, erkeklerde bu oran yüzde 58’e ulaşıyor. Yeni bir cihaz almanın çok uzun süreceğini veya ciddi planlama gerektirdiğini ifade eden kadınların oranı ise yüzde 20 ile erkeklerin (yüzde 11) neredeyse iki katına çıkıyor. Bu tablo, kadınların teknolojiye erişimde ekonomik engellerle daha sık karşılaştığına işaret ediyor.
Araştırmaya katılan kadınların tamamı teknolojiye erişimi temel ihtiyaç olarak görüyor
Buna karşın kadınların teknolojiye yönelik motivasyonu dikkat çekici düzeyde. Kadınların yüzde 97’si bilişim teknolojilerini bir lüks değil, temel bir ihtiyaç olarak görürken, kadınların yüzde 83’ü dijital becerilerini geliştirmek istediğini belirtiyor. Bu oran erkeklerde yüzde 76 seviyesinde kalıyor. Bu sonuç, kadınların dijital dünyaya katılım konusunda güçlü bir istek taşıdığını ortaya koyuyor.
Her dört kadından üçü dijital becerilerin fırsat kapısı olduğuna inanıyor
Araştırma, kadınların dijital becerilerle gelecekleri arasında güçlü bir bağ kurduğunu da ortaya koyuyor. Kadınların yüzde 74’ü, dijital becerilerinin daha gelişmiş olması halinde eğitim ve kariyer açısından daha fazla fırsata erişebileceğine inanıyor.
Yapay zekâ kullanımında da cinsiyet farkı dikkat çekiyor
Yeni nesil teknolojilerde de benzer bir ayrışma görülüyor. Yapay zekayı hiç kullanmadığını belirten kadınların oranı yüzde 11 olurken, bu oran erkeklerde yüzde 7 seviyesinde kalıyor. Dijital teknolojiler konusunda kendini yeterli gören kadınların oranı ise yüzde 45 ile ortalamanın altında seyrediyor.
“Bilişim hakkının eşit olmadığı her durumda fırsat eşitsizliği derinleşiyor”
BEEV Genel Müdürü Neyran Akyıldız, araştırma sonuçlarını değerlendirerek şunları söyledi:
“Bu veriler bize, kadınların bilişime erişimde hâlâ dezavantajlı bir konumda olduğunu gösteriyor. Bilişim hakkının eşit olmadığı her durumda fırsat eşitsizliği daha da derinleşiyor. Ancak algı göstergelerinde bunun tam tersini görüyoruz. Kadınlar dijital çağın gereklerinin farkında ve fırsat eşitliği taleplerini güçlü bir şekilde dile getiriyor. BEEV olarak teknolojiye erişimin önündeki engelleri kaldırmak için çalışırken, kız öğrencilerin bilim ve teknolojiye olan ilgilerini desteklemek en büyük motivasyon kaynağımız. Çünkü teknoloji, doğru ve adil bir biçimde erişilebilir kılındığında; eğitimde eşitliğin, kapsayıcılığın ve toplumsal dönüşümün en güçlü araçlarından biri hâline geliyor. Biz de tam bu noktada duruyoruz. Bilişime erişimi daha fazla çocuk, genç ve öğrenci için bir engel olmaktan çıkarıp gerçeğe dönüştürmek için buradayız.”
Akyıldız ayrıca, dijital becerilerin yalnızca teknik bir yetkinlik olmadığını; kadınların ve tüm bireylerin eğitim, istihdam ve sosyal hayata eşit katılımı açısından kritik bir gereklilik olduğunu da vurguladı.
